فهرست چهلتایی دشمن توست، نه خود ایرادها. کسی که گزارش سئو سایت را باز میکند و دهها ردیف قرمز و نارنجی میبیند، معمولا هیچکدام را انجام نمیدهد؛ یا از بالای فهرست شروع میکند و یک هفته بعد هنوز درگیر ردیف اول است. هر دو نتیجه یکی است: سایت همان است که بود.
این نوشته یک راه ساده نشان میدهد که از همان فهرست، سه کار مشخص برای همین هفته بیرون میکشد. مثالش گزارشی با ۴۱ ایراد است؛ سایت و عددهایش فرضیاند و فقط برای نشان دادن حساب آمدهاند.
چرا ترتیب ابزار ترتیب تو نیست
ابزار ایرادها را بر اساس شدت فنی مرتب میکند. یک ایراد دسترسپذیری روی صفحهی «شرایط و قوانین» ممکن است بالای فهرست باشد و عنوان ضعیف صفحهی محصول چند ردیف پایینتر. از نظر فنی درست است، از نظر فروش برعکس. ابزار نمیداند کدام صفحهی تو پول میسازد، و برچسب «بحرانی»اش فنی است، نه تجاری.
بازرسی را تصور کن که برای یک کارگاه چهل ایراد نوشته. سرکارگر کمتجربه از بالای فهرست شروع میکند. سرکارگر باتجربه میپرسد کدامشان جلوی تولید را گرفته، سه تا را همان روز درست میکند و بقیه را برای ماه بعد میگذارد. ماه بعد بعضی از سی و هفت ایراد باقیمانده دیگر نیستند، چون رفع آن سه چندتای دیگر را هم حل کرده بود. همین اتفاق در سایت هم میافتد، مخصوصا در ایرادهای سرعت که به هم وابستهاند.
سه پرسش برای هر ردیف، و ضرب بهجای جمع
هر ایراد را با سه پرسش بسنج. جواب هر کدام فقط زیاد، متوسط یا کم است؛ دقت بیشتر جوابت را عوض نمیکند و فقط کندت میکند:
- اثر: اگر درستش کنم، چقدر فرق میکند؟
- نزدیکی به پول: این صفحه چقدر به لحظهی خرید نزدیک است؟
- ارزانی: چقدر سریع انجام میشود؟
به زیاد سه، به متوسط دو و به کم یک بده و سه عدد را در هم ضرب کن. شش ایرادی که ابزار در گزارش فرضی ما «بحرانی» زده بود این شد:
| ایراد | کجا | اثر × پول × ارزانی | حاصل |
|---|---|---|---|
| عکسهای فشردهنشده | صفحهی محصول اصلی | ۳ × ۳ × ۳ | ۲۷ |
| عنوان تکراری | دوازده صفحه | ۲ × ۲ × ۳ | ۱۲ |
| عکس بدون alt | بیست عکس | ۲ × ۲ × ۳ | ۱۲ |
| ساخته نشدن صفحه در سمت سرور | کل سایت | ۳ × ۲ × ۱ | ۶ |
| نبود توضیح متا | هشت صفحهی وبلاگ | ۱ × ۱ × ۳ | ۳ |
| کم بودن تضاد رنگ | فوتر | ۱ × ۱ × ۲ | ۲ |
ایرادی که ابزار بالای فهرست گذاشته بود، یعنی ساخته نشدن صفحه در سمت سرور، چهارم شد.
همین جدول با جمع چه میگفت
با جمع، عکسها نه میگیرند، عنوان و alt هفت و ایراد سمت سرور شش. ایرادی که ارزانیاش یک است، یعنی هفتهها کار فنی، تقریبا کنار بقیه میماند. ضرب یک عدد کوچک را جریمه میکند و جمع پنهانش میکند؛ در اولویتبندی دقیقا همین جریمه را میخواهی، چون کاری که تمام نمیشود نتیجهای هم ندارد.
جای ایراد به اندازهی خود ایراد مهم است. یک ایراد بزرگ روی صفحهی «دربارهی ما» از یک ایراد متوسط روی صفحهی محصول کماهمیتتر است.
تعداد ردیف گزارش با تعداد کار یکی نیست
این تنها جایی است که فهرست چهلتایی واقعا کوچک میشود. «بیست عکس بدون alt» در گزارش بیست ردیف است، ولی اگر همه از یک قالب تکرارشونده میآیند، یک تغییر در قالب هر بیست تا را میبندد. برعکس، دوازده عنوان تکراری دوازده کار است، چون هر عنوان باید یکتا نوشته شود.
پس پیش از نمره دادن، ایرادهای تکراری را با هم ببین. اگر یک ایراد روی چند صفحه آمده، یک بار بنویسش و کنارش تعداد صفحهها را بزن. و اگر با یک تغییر بیش از سه ردیف بسته میشود، نمرهی ارزانیاش را یک پله بالا ببر و دوباره ضرب کن.
سه کار، پنج ساعت، و یک عدد پیش از شروع
| کار | زمان تخمینی | عددی که پیش از شروع مینویسی |
|---|---|---|
| فشرده کردن عکسهای صفحهی محصول | دو ساعت | نمرهی سرعت موبایل امروز: ۳۲ |
| اصلاح alt در قالب | یک ساعت | عکس بدون alt امروز: ۲۰ |
| نوشتن عنوان یکتا برای دوازده صفحه | دو ساعت | عنوان تکراری امروز: ۱۲ |
روی هم پنج ساعت؛ در یک روز کاری جا میشود و دقیقا به همین دلیل انجام میشود. ستون سوم را جا نینداز. بدون آن، سه ماه بعد فقط حس داری که «بهتر شد»، نه دانستن اینکه کدام کار اثر داشت. تاریخ سنجش دوباره را هم همین الان در تقویم بگذار، دو هفته بعد.
چرا سه تا؟ عدد جادویی نیست. آنقدر کم است که واقعا تمامش کنی و آنقدر زیاد که اثرش دیده شود. با بیست تغییر همزمان، اگر چیزی عوض شد نمیفهمی کدام بود، و در سئو که جوابش هفتهها طول میکشد، هر تغییر کور یعنی هفتهها هدر رفته.
محک ارزانی
اگر جمع زمان سه کارت از یک روز بیشتر شد، احتمالا ارزانی را دستبالا گرفتهای. این محک را به کار ببر: زیاد یعنی زیر دو ساعت، متوسط یعنی نصف روز، کم یعنی بیش از یک روز یا کاری که خودت بلد نیستی. کاری که باید یاد بگیری تا انجامش بدهی ارزان نیست، حتی اگر برای یک متخصص ده دقیقه باشد. اگر باز هم زیاد بود، دو کار انتخاب کن؛ دو کار تمامشده از سه کار نیمهکاره خیلی بهتر است، چون نیمهکاره هیچ عددی نمیسازد.
سی و هشت ایراد باقیمانده کجا میروند
سطل «برای سفارش دادن»
کارهایی که اگر اشتباه انجام شوند برگرداندنشان سخت است: ساختن صفحه در سمت سرور، زمان پاسخ سرور، تغییر ساختار نشانی صفحهها، مهاجرت به HTTPS. محک ساده این است: «اگر اشتباه انجامش بدهم، برگرداندنش چقدر طول میکشد؟» اگر یک دقیقه، خودت. اگر «نمیدانم»، سفارش بده. تغییر نشانی صفحهها خطرناکترین مورد این فهرست است؛ نشانی که عوض شود لینکهای قدیمی میشکنند و رتبهای که داشتی میرود، مگر اینکه انتقال درست تنظیم شود. این سطل را دور نریز؛ وقتی سراغ یک متخصص میروی، دقیقا میدانی چه بخواهی.
در مقابل، چند کار هست که بیدغدغه از خودت برمیآید. عوض کردن عنوان صفحهها در پنل هر سایتسازی یک فیلد است، خطری ندارد و اگر پسندت نبود در یک دقیقه برمیگردد. فشرده کردن عکسها هم با ابزارهای رایگان آنلاین شدنی است؛ فقط پیش از شروع، یک نسخهی پشتیبان از عکسهای اصلی کنار بگذار. مهاجرت از HTTP به HTTPS برعکس است: کاری یکباره با خطر بالا، که اگر اشتباه انجام شود ممکن است سایت را از دسترس بیرون ببرد یا هر صفحه را از دو نشانی در دسترس بگذارد.
سطل «اگر وقت اضافه داشتی»
توضیح متای صفحههای وبلاگ و ایرادهای کماثر روی صفحههای دور از خرید.
سطل «بیخیال»
تضاد رنگ فوتر و امثالش. این سطل نباید خالی بماند؛ اگر خالی است، هنوز قبول نکردهای که بعضی ایرادها ارزش وقت ندارند. فهرستی که تمام نمیشود بهتر از فهرستی است که شروع نمیشود.
دو هفته بعد: نمره را با فروش اشتباه نگیر
فرض کن بعد از سه کار، دوباره گزارش گرفتی و نمرهی سئوی صفحهی محصول از ۶۵ به ۹۱ رسید و نمرهی سرعتش از ۳۲ به ۷۴. موفقیت است، و دو کار دیگر باید بکنی که همه فراموش میکنند. یکی اینکه بنویسی چه یاد گرفتی، مثلا «فشرده کردن یک عکس پنج مگابایتی نمرهی سرعت را چهل و دو واحد بالا برد»؛ این جمله از خود نتیجه باارزشتر است، چون دفعهی بعد میدانی اول کجا را نگاه کنی.
نمره یعنی مانعهای فنی برداشته شده، نه اینکه مشتری بیشتری آمده. نمره در دو هفته عوض میشود؛ رتبه و ترافیک چند هفته طول میکشد. برای قضاوت دربارهی ترافیک، عدد سرچ کنسول یا آمارگیرت را نگاه کن، نه همین گزارش را.
پیش از همهی اینها: مشتریهایت از گوگل میآیند؟
اگر بخش بزرگی از فروشت از دایرکت میآید و تقریبا هیچ مشتریای از جستوجو نمیرسد، کل این ماتریس ممکن است اولویت پایینی داشته باشد. صادقانهاش این است که اول بشماری چند نفر از مشتریهایت از جستوجو آمدهاند. اگر تقریبا هیچ، سئو مسئلهی امروز تو نیست، و کسی که این را نمیگوید و فاکتور میفرستد، به تو راست نمیگوید. و اگر هیچ ایرادی در خانهی «اثر زیاد و ارزان» نیفتاد، احتمالا سایتت از نظر فنی سالم است و گره جای دیگری است، معمولا در محتوا یا ساختار لینکها.
جدول نمرهدهی و تمرینهای کامل این روش در مینیدورهی رایگان «کارخانهی بیتابلو» هست. اگر میخواهی سطل «برای سفارش دادن» روی سایت واقعیات اجرا شود، نه در یک گزارش دیگر، جزئیات خدمت راهکار جامع سئو را ببین.